काठमाडौं । चालु आर्थिक वर्षको कार्तिक मसान्तसम्म काठमाडौँ महानगरपालिकाले ३ अर्ब २२ करोड ४१ लाख २५ हजार १४९ रुपैयाँ राजस्व संकलन गरेको छ। गत वर्ष सोही अवधिमा ३ अर्ब १६ करोड ७६ लाख १४ हजार ६५७ रुपैयाँ संकलन भएको थियो। यस अनुसार चालु आर्थिक वर्षको राजस्व गत वर्षको तुलनामा ५ करोड ६५ लाख १० हजार ४९२ रुपैयाँ बढी रहेको छ।
गत वर्ष महानगरपालिकाले १२ अर्ब ९० करोड ६३ लाख २५ हजार रुपैयाँको राजस्व लक्ष्य निर्धारण गरेको थियो भने, चालु आर्थिक वर्षको लक्ष्य १५ अर्ब ११ करोड ४३ लाख ४१ हजार रुपैयाँ निर्धारण गरिएको छ।
आन्तरिक करको संकलनमा भने घटबढ देखिएको छ। यस वर्ष कार्तिक मसान्तसम्म आन्तरिक करबाट १ अर्ब ९६ करोड ८१ लाख ७५ हजार ७ सय रुपैयाँ संकलन भएको छ। गत वर्ष सोही अवधिमा यो रकम १ अर्ब ९९ करोड २ लाख ६७ हजार ६९५ रुपैयाँ थियो। यसअनुसार आन्तरिक कर २ करोड २० लाख ९१ हजार ९९५ रुपैयाँले घटेको छ।
आन्तरिक कर घट्नुको मुख्य कारण सम्पत्ति कर रहेको छ। गत वर्षको पहिलो चौमासिक अवधिमा सम्पत्ति कर ५० करोड ३१ लाख ३ हजार ७३८ रुपैयाँ संकलन भएको थियो भने, यस वर्ष ४२ करोड ७६ लाख ५४ हजार २७६ रुपैयाँ मात्र संकलन भएको छ। राजस्व विभाग प्रमुख दीपक अधिकारीले भने, “गत वर्ष सम्पत्ति कर दर सम्बन्धित मालपोत कार्यालयले तोकेको दरअनुसार लिइएको थियो। यसले ठूलो भवन भएका करदाताको राजस्व बढायो, तर साना घरधनीको कर घट्यो। त्यसपछि कार्यपालिकाले पुरानो दरमा फर्काउने निर्णय गरेपछि कर समायोजन गर्दा यस वर्ष सम्पत्ति कर घटेको हो।”
त्यसैगरी, बहाल करको संकलनमा वृद्धि भएको छ। गत वर्ष कार्तिक मसान्तसम्म ९४ करोड ८५ लाख २८ हजार १५४ रुपैयाँ संकलन भएकोमा यस वर्ष १ अर्ब २ करोड ९२ लाख ९७ हजार ५७० रुपैयाँ संकलन भएको छ। अधिकारीका अनुसार, “२०८२ जेठ २० गते सर्वोच्च अदालतको संवैधानिक इजलासले बहाल कर स्थानीय सरकारको क्षेत्राधिकारमा पर्ने फैसला गरेपछि संघ सरकारबाट संकलित बहाल कर महानगरपालिकामा आउन थाले, जसले कर वृद्धि गरेको हो।”
व्यवसाय करमा पनि वृद्धि देखिएको छ। गत वर्ष २२ करोड ८७ लाख ८ हजार ७०८ रुपैयाँ संकलन भएकोमा यस वर्ष २३ करोड ३२ लाख ३६ हजार १७० रुपैयाँ संकलन भएको छ।
तर भवन नक्सा शुल्कबाट संकलन घटेको छ। गत वर्ष १२ करोड ६ लाख ६६ हजार ६४९ रुपैयाँ संकलन भएकोमा यस वर्ष ८ करोड ८८ लाख ६ हजार ८८१ रुपैयाँमा झरेको छ। राजस्व घट्नुको कारण सहरमा भवन निर्माणको काममा कमी आएको छ।
