दम यस्तो रोग हो जुन लागेपछि सन्चो हुन समय लाग्ने र यसको औषधी पनि राम्रो बनेको छैन । यो हाम्रो श्वासप्रणालीमा जोडिएको रोग हो । पुरै विश्वमा ३० करोड भन्दा बढि मानिस यो रोगबाट पिडित छन् । हरेक वर्ष कैयौ मानिसहरु बिरामी हुने गरेका छन् र मृत्यु समेत भएको छ ।

दम केही खास एलर्जीको सम्पर्कमा आउनाले खोकी, हाँछ्यु, वा नाकबाट पानि आउदासम्म मतलब नगर्नाले हाम्रो शरीरलाई हानी पु¥याउन सक्छ । एलर्जीको कारणले श्वासको नली सुन्निने, सुक्ने र पछि भित्री भाग रातो हुने हुन्छ र श्वाँस बाहिर फाल्नमा अप्ठेरो हुने गर्दछ । विस्तारै विस्तारै फाक्सोमा हावा भरिन थाल्छ र छिटो छिटो श्वाँस बढ्छ । यस्तो अवस्थालाई नै दम भनिन्छ । यो रोग गर्मीमा भन्दा जाडोमा धेरै गम्भिर हुन्छ ।

दम रोग लागको लक्षणहरु
१. मुटु दुख्ने
२. कमजोरी महशुस हुनु
३. टाउकोमा भारीपन महशुस हुनु
४. रातको समयमा राम्रोसँग निद्रा नलाग्नु
५. मुटुको धड्कन बढ्नु
६. घाँटीमा खकार जमिरहनु
७. श्वाँस फेर्दा घ्वारघ्वार आवाज आउनु

दम रोगको घरेलु उपचार

१. मेथीलाई पानीमा उमालेर यसमा मह र अदुवाको रस मिसाएर सेवन गर्नाले शरीरलाई राहत मिल्दछ ।
२. अमलाको पाउडरमा मह मिसाएर खालीपेट दैनिक खानाले दम हुन कम हुन्छ ।
३. पिपलको सुकेको पातलाई जलाएर त्यसको धुलो महसँग मिसाएर एक दिनमा ३ पटक खानाले दम केही समयमै हट्छ ।
४. बिरे नुन र तुलसीको पात पिसेर १०० मिलिलिटर पानीमा उमालेर पिउने ।
५. चारवटा सुकेको अञ्जीरलाई राती सुत्नेबेला भिजाउने र बिहान उठेर खालीपेट पिसेर खानाले दम रोग लाग्न कम हुन्छ।